PRZYCZYNY CHORÓB PRZEWLEKŁYCH

 

Przyczyny chorób przewlekłych

 


Kluczowe słowa: homeopatia, choroby przewlekłe, konstytucja, skazy konstytucjonalne, zaraźliwości skazowe (miasmata).


 

Sformułowana przez dr Samuela Hahnemanna teoria skazowego uwarunkowania chorób przewlekłych opublikowana została w pracy „Choroby przewlekłe, ich szczególna natura i homeopatyczne leczenie” w roku 1828 po 14 latach wnikliwych badań i obserwacji. Autor na podstawie badania źródeł pisanych i własnego doświadczenia terapeutycznego rozpoznał szereg prawidłowości w naturalnym przebiegu chorób przewlekłych:

  • ich fazy utajenia i wzbudzenia,
  • okresowe zaostrzenia/przyspieszenia i złagodzenia/spowolnienia ciągle postępującego procesu,
  • określone zaraźliwości będące ich przyczyną, podlegające przenoszeniu między osobami także drogą dziedziczenia,
  • dynamiczne przyczyny i pierwotne materialne wyrazy zaraźliwości/ekspresja pierwotna/ oraz ich wtórne skazowe oznaki i objawy,
  • charakterystyczne zespoły cech rozwijanych w czasie przez organizmy skażone zaraźliwościami,
  • zespoły czynników zadrażniających, działające na uwrażliwione skazowo/zarażone przewlekle, czyli podatne organizmy.
Ostateczne wnioski wynikłe ze sformułowanej teorii skazowego uwarunkowania chorób przewlekłych wnikliwie przestudiowane i sprawdzone na modelu kiły, przyniosły skuteczną metodę leczenia opartą na zastosowaniu klasycznej zasady podobieństwa w wymiarze wielopokoleniowym, czyniąc z homeopatii objawowej terapię przyczynową.

 

Teoria skaz usankcjonowała wprowadzenie do homeopatycznego armamentarium (Materia Medica Homeopathica) nozodów czyli środków leczniczych pochodnych wytworów chorobowych żywych organizmów (Hering), które wielokrotnie wykazały wysoką skuteczność w praktyce homeoterapii (Ortega).

Początkowo rozpoznano trzy skazy podstawowe (Hahnemann), czyli wzorce procesów chorobowych: kiłową (syfilityczną), figówkową (sykotyczną) i świerzbiaczkową (psoryczną) i ich wzajemnie warunkujące się związki, a z czasem następcy Hahnemanna, doskonaląc praktycznie naukę o skazach uzupełniali je o gruźliczą (tuberkulinową), (Burnett) i nowotwo-rową (karcinozynową), (Foubister, Nebel). Aż po wielu latach obserwacji i badań przyszedł czas na powstanie wysoce rozbudowanego systemu, obejmującego skazy: ostrą, durową, zimniczą i trądową oraz aids, pokrywającego prawie doskonałym spektrum terapeutycznym wszystkie obserwowalne w dzisiejszym świecie postacie i wzorce naturalnych procesów chorobowych (Sankaran, Broussalian).

 

*A. Teoria naturalnych chorób przewlekłych

 

Na odkrycie dr Samuela Hahnemanna zapracowały następujące obserwacje:

  • Spośród dwu podobnych chorób naturalnych silniejsza zawsze wypiera słabszą.
  • Sztuczna choroba polekowa zawsze silniejsza jest od podobnej choroby naturalnej.
  • Skuteczne leczenie ostrych dolegliwości i chorób zgodnie z zasadą podobieństwa zastosowaną wobec status praesens nie przynosi trwałej poprawy zdrowia.
  • Choroby przewlekłe rozwijają się podstępnie i prowadzą do wyniszczenia organizmu.
  • Najczęściej pierwsze objawy zachorowania to drobne zmiany na skórze lub śluzówkach, zwykle lekceważone lub tłumione.

Wobec takich faktów Hahnemann postawił problemowe pytania:

  • 1828 – „Choroby przewlekłe, ich szczególna natura i homeopatyczne leczenie„:
    „Dlaczego, więc, nie może ta żywotna siła, wyraźnie naznaczona homeopatycznym lekiem, zdziałać żadnego prawdziwego i trwałego wyzdrowienia w chorobach przewlekłych nawet z pomocą homeopatycznego środka leczniczego, który najlepiej pokrywa ich teraźniejsze objawy; podczas gdy ta sama siła, która jest stworzona dla odnowy naszego organizmu jest mimo to tak niezmordowanie i skutecznie czynna w pełnieniu zdrowienia nawet w poważnych ostrych chorobach? Cóż jest to, co temu przeszkadza? Odpowiedź na to pytanie, które jest tak naturalne, przywiodła mnie nieuchronnie do odkrycia natury tych przewlekłych chorób”.

Odkrycie przyczyny warunkującej choroby przewlekłe pozwoliło Hahnemannowi na postawienie następujących wniosków:

  • „Wszystkie przewlekłe choroby ludzkości, (…) wykazują, (…) taką niezmienność i uporczywość, że jak tylko się rozwiną i nie zostaną w pełni usunięte sztuką leczniczą, wciąż nasilają się z biegiem lat, przez cały bieg życia człowieka; i nie mogą być zmniejszone mocą nawet najbardziej krzepkiej konstytucji.(…) Tak więc nigdy nie ustępują same z siebie, lecz narastają i nasilają się nawet aż do śmierci. Dlatego też muszą one wszystkie mieć za początek i założenie stałe przewlekłe zaraźliwości, przez które ich pasożytnicze istnienie w ludzkim organizmie bierze możliwość do ustawicznego wschodzenia i wzrostu.”
  • „(…) tylko trzy przewlekłe zaraźliwości są znalezione, przez które spowodowane choroby wyrażają się umiejscowionymi objawami, i z których większość, jeśli nie wszystkie, przewlekłych chorób się wywodzi; mianowicie, po pierwsze, SYFILIS, który ja nazwałem także chorobą wrzodu wenerycznego; następnie SYKOZA lub choroba brodawek figowych, aż w końcu choroba przewlekła, która leży u podstawy wysypki świerzbowej; tj. PSORA, którą omówię pierwszą jako najważniejszą.”

Skrótowa charakterystyka skaz podstawowych

 

Skaza psoryczna:

  • niedobór/brak/słabość/niepokój/drażliwość,
  • niedoczynność,
  • okresowość,
  • zmiany czynnościowe,
  • kompleks niższości/ograniczenie wyrażania siebie,
  • „niepraktyczny filozof”.

Skaza sykotyczna:

  • nadmiar/rozkojarzenie,
  • nadczynność,
  • rozrost,
  • płyny/wydzieliny,
  • nadmierna ekspresja/niecierpliwość/podejrzliwość.

Skaza syfilityczna:

  • zboczenie,
  • zanik/wyczerpanie,
  • zwyrodnienie/zniszczenie tkanek/wrzód,
  • tendencje samobójcze/gwałtowne zachowania,
  • działania z wyrachowaniem.

Skaza dodatkowa

Skaza tuberkulinowa:

  • naprzemienność niedoczynności i zniszczenia,
  • zmienne objawy/szybkie i nagłe reakcje,
  • spadek odporności/wyniszczenie mimo dobrego żywienia,
  • sprawny umysłowo/słaby fizycznie,
  • szaleństwo.

PSORA

 

Fragment autorstwa dr Hahnemanna opisujący objawy typowe dla okresu uśpienia świerzbiączki (psora latens) zawarty w „Chorobach przewlekłych”:

  • „(…) Zwykle u dzieci: częste wydalanie glist i innych robaków, których obecność w prostnicy powoduje trudne do zniesienia swędzenie.
  • Często wzdęty brzuch.
  • Głód nie do zaspokojenia na zmianę z brakiem łaknienia.
  • Bladość twarzy i słabe napięcie mięśni.
  • Częste zapalenia oczu.
  • Obrzęk szyjnych gruczołów (zołzy).
  • Pocenie się głowy wieczorem po zaśnięciu.
  • Często bardzo obfite krwawienia z nosa u dziewcząt i młodzieży, (rzadziej u ludzi starszych).
  • Zwykle zimne ręce lub pocenie się dłoni, z wrażeniem pieczenia.
  • Zimne, suche lub spocone, cuchnące stopy, pieczenie podeszew stóp.
  • Ramiona lub ręce, nogi lub stopy ścierpnięte z najmniejszej przyczyny.
  • Częste kurcze łydek, mięśni ramion lub rąk.
  • Bezbolesne napięcia mięśni różnych okolic ciała.
  • Częste lub przewlekające się suche lub płynne wycieki lub nieżyty nosa (epidemiczne nieżytowe gorączki i nieżyty błon śluzowych, które dotykają prawie każdego, nawet najzdrowsze osoby np. grypa nie należą do tej kategorii), lub niemożność przeziębienia się nawet po poważnym oziębieniu, nawet jeśli zwykle przeziębiał się w podobnych okolicznościach.
  • Długo trwające zatkanie jednego lub obu nozdrzy.
  • Bolesne owrzodzenie okolicy nozdrzy.
  • Nieprzyjemne wrażenie suchości w nosie.
  • Częste zapalenia gardła, częsta chrypka.
  • Krótkie pokasływania rano.
  • Częste ataki duszności.
  • Skłonność do przeziębień obejmująca całe ciało lub tylko głowę, gardło, piersi, brzuch, stopy (osoby nie dotknięte świerzbiączką-psorą, choć mogą niemile znosić przeciągi i zimne powietrze, nie cierpią na przeziębienia ani nie cierpią jakimikolwiek innymi szkodliwymi skutkami narażenia na nie), w przeciągu, zwykle kiedy te części ciała łatwo pocą się, ani żadne inne, czasem długotrwałe dolegliwości z nich powstałe.
  • Skłonność do nadwerężenia, nawet po niesieniu lub podniesieniu małego ciężaru, często powstałe nawet po wyprostowaniu się i sięganiu ramieniem do przedmiotów wysoko powieszonych (a także wiele dolegliwości powstałych z umiarkowanego rozciągania mięśni: ból głowy, nudności, osłabienie, wyczerpanie, napięciowy ból mięśni karku i grzbietu, itd.)
  • Częste jednostronne bóle głowy lub zębów, nawet po umiarkowanych wzruszeniach.
  • Częste uderzenia gorąca i zaczerwienienie twarzy, nie rzadko z uczuciem lęku.
  • Wypadanie włosów, nadmierna suchość włosów, złuszczające się zmiany na owłosionej skórze głowy.
  • Skłonność do nawracającej róży.
  • Brak miesiączki, nieregularne krwawienia, zbyt obfite, zbyt skąpe, zbyt wczesne lub zbyt późne, zbyt długotrwałe, zbyt wodniste, związane z innymi cielesnymi dolegliwościami.
  • Wzdrygnięcia kończyn przy zasypianiu.
  • Znużenie wcześnie przy obudzeniu, nieodświeżający sen.
  • Pocenie się rano w łóżku.
  • Zbyt łatwe pocenie się w ciągu dnia nawet przy niewielkim ruchu lub niezdolność do spocenia się.
  • Biały lub przynajmniej bardzo blady język.
  • Popękany język.
  • Obfity śluz w gardle,
  • Nieprzyjemny zapach z ust, często lub prawie stale, szczególnie wcześnie rano i w czasie krwawień miesięcznych, który jest odczuwany jako mdły lub lekko kwaśny, lub jak gdyby od popsutego żołądka, lub jak stęchły, także jako gnijący.
  • Kwaśny smak w ustach.
  • Nudności rano.
  • Odczucie pustki w żołądku.
  • Niechęć do gotowanego, ciepłego jedzenia, szczególnie do mięsa, (zasadniczo u dzieci).
  • Niechęć do mleka.
  • Suchość w ustach w nocy lub rano.
  • Tnące bóle brzucha, częste lub codzienne (szczególnie u dzieci), zwykle rano.
  • Twardy kał, wypróżnienie zwykle opóźnione o więcej niż jeden dzień, jak zwarzony, często pokryty śluzem (lub prawie zawsze miękki, fermentujący jak w biegunce).
  • Guzki krwawnicowe odbytu; wypływ krwi ze stolcem.
  • Wypływ śluzu z odbytu z kałem lub bez kału.
  • świąd odbytu.
  • Ciemny mocz.
  • Obrzękłe, powiększone żyły na nogach (żylaki).
  • Odmrożenia i bóle jak od odmrożenia, nawet poza ostrym chłodem zimy, także latem.
  • Bóle jak od odgniotów, bez żadnych zewnętrznych śladów drażnienia przez buty.
  • Skłonność do skręcania, nadwerężania i uszkadzania jakiegoś stawu.
  • Trzaski w jednym lub więcej stawów przy ruchach.
  • Ciągnący, napięciowy ból karku, grzbietu, kończyn, także zębów, (szczególnie przy wilgotnej, burzowej pogodzie, północno-zachodnim i północno-wschodnim wietrze, po przeziębieniach, podźwignięciu, po niemiłych wzruszeniach itd.)
  • Ponowne pojawienie się bólów i dolegliwości w spoczynku i ich ustępowanie w ruchu.
  • Pojawianie się większości dolegliwości nocą, narastanie przy niskim ciśnieniu atmosferycznym, wraz z północno-wschodnim i -zachodnim wiatrem, w zimie i ku wiośnie.
  • Niemiłe, pełne lęku, lub przynajmniej zbyt żywe marzenia senne.
  • Niezdrowa skóra; każde małe uszkodzenie przechodzi w ranę; pękanie skóry rąk i dolnej wargi.
  • Częste czyraki, zanokcice, zastrzały.
  • Sucha skóra kończyn; ramion, ud a także okresowo policzków.
  • Tu i ówdzie pojawiające się szorstkie, złuszczające się plamy na skórze, które czasem powodują koszmarny świąd a po drapaniu wrażenie pieczenia.
  • Tu i ówdzie, czasami choć rzadko, pojedynczy, nieznośnie swędzący pęcherzyk, na szczycie czasem wypełniony ropą, i powodujący odczucie pieczenia po drapaniu, na palcu, nadgarstku lub w jakimś innym miejscu.”

Skazy rozwinięte wg Sankarana i Broussaliana

  • ostra
    Aconitum, Arnica, Belladonna, Calendula, Hyoscyamus, Stramonium,Veratrum album
  • durowa
    – Arnica, Bryonia, Baptisia, Chamomilla, Nux vomica, Rhus toxicodendron
  • psoryczna
    Sulphur, Psorinum
  • grzybicza
    Calcarea silicata, Calcarea sulphurica, Magnesium sulfuricum, Taraxacum
  • zimnicza
    China, Cina, Colocynthis, Eupatorium perfoliatum
  • sykotyczna
    Senecio, Thuya, Medorrhinum
  • gruźlicza
    Abrotanum,Calcarea phosphorica, Drosera, Tuberculinum
  • nowotworowa
    Acidum nitricum, Argentum nitricum, Bellis, Carcinosinum, Staphysagria
  • trądowa
    Hura brasiliensis, Kalium iodatum, Lactuca, Secale cornutum
  • kiłowa
    Aurum metallicum, Baryta carbonica, Mercurius solubilis, Echinacea, Syphilinum
  • aids

Proponowane wzajemne związki między skazami zostały zobrazowane na schemacie blokowym, podobnie klasyfikacja skaz wg etiologii.

 

Wybrane przypadki z praktyki obrazujące skazowe uwarunkowania chorób przewlekłych

 

Przypadek I – adynamia/depresja:
Czterdziestokilkuletni mężczyzna, średniego wzrostu, nieco zgarbiony; włosy przerzedzone, wyraźne plamy siwizny. Mimo aktywności zawodowej, budowy domu i obowiązków rodzinnych. Smutny, zniechęcony, przygnębiony i słaby, drażliwy. Krytycznie marznący.
Matka zmarła z powodu nowotworu; rodzina od kilku pokoleń bardzo biedna: ,,wszystkiego brak”.
Podano Psorinum 30 CH jedną granulkę jednorazowo.
Poprawa uogólniona, w ok. 80% utrzymywała się przez około 10 dni.
Zalecono Psorinum 30 CH z roztworu wodnego w razie nawrotu objawów.

 

Przypadek II – kłykciny mnogie
Chłopiec ok. 3 lat z wadą wrodzoną braku śródręcza i palców ręki prawej za wyjątkiem paliczków dystalnych zgłosił się z powodu licznych kłykcin okolicy odbytu i prącia zamykających ujście cewki moczowej – przewidziany do leczenia operacyjnego.
Brak innych objawów, historia rodzinna nieujawniona.
Po 1,5 rocznym leczeniu za pomocą Acidum nitricum na zmianę z Thuya 5-30 CH zupełne odbarczenie ujścia cewki moczowej – z około 20 kłykcin pozostały 3-4 znacznie zmniejszone, proces zdrowienia nadal trwał 2 lata.

 

Robin Murphy ”Lotus Materia Medica”
,,Lewostronny ból jajnika jak kłucie nożem, brunatne upławy dwa dni przed krwawieniem. Miesiączki zbyt wcześnie lub późno, wydzielina gęsta lub rzadka, bolesne lub mniej niż zwykle. Wrażenie w miednicy jak gdyby miesiączka miała zjawić się na dwa tygodnie przed czasem. Przed-rakowy stan szyjki i trzonu macicy. Zapalenie szyjki.
Endometrioza. Rozstrój przysadkowo-wzgórzowo-jajnikowy. Torbiele jajników.”
Podano: Hirudo comp. Wala, potem Hirudo C 5, a następnie C 9 z roztworu wodnego – guz jajnika zniknął po 3 tyg., markery w normie, skrzeplina zmniejsza się.


 

Piśmiennictwo:

 

CaraPro v.1.4, Miccant Ltd., Nottingham, 1998.
Hahnemann,S., Chronic Diseases, B.Jain Publishers Ltd., New Delhi 1988.
Kent, J.T., Lectures on Homeopathic Philosophy, B.Jain Publishers(P) Ltd., New Delhi 1987.
Sankaran,R., The System of Homoeopathy, Homoeopathic Medical Publishers, Mumbai 2000.